Medewerking, orthodontie is teamwork
Een orthodontische behandeling kan niet van één kant komen, maar is teamwork. Degene die behandeld wordt, moet het eigenlijke werk doen. Een goede medewerking is van groot belang.
De orthodontist is de kapitein die aanwijzingen geeft welke kant het schip op moet varen. De beugeldrager moet zelf de zeilen hijsen. Als de stroming verandert, of de wind zit wat tegen, dan moet de orthodontist weten hoe de koers te verleggen om het doel te bereiken. Het beste resultaat wordt bereikt in een goede samenwerking.
Motivatie
Als de motivatie bij de patiënt ontbreekt, wordt het erg moeilijk om resultaten te bereiken. Als de beugel niet voldoende gedragen wordt, steeds kapot gemaakt wordt, elastiekjes niet genoeg gedragen worden, afspraken steeds vergeten worden of het gebit niet gepoetst wordt, dan is het logisch dat het halen van een goed eindresultaat wel heel erg bemoeilijkt wordt. Ook stabiliteit op langere termijn is dan niet te verwachten.
Goed poetsen
Het goed schoonhouden van het gebit en de beugel, de mondhygiëne, is enorm belangrijk. Als plak (het kleverige witte laagje langs de tandvlees-randen en rondom de vaste beugel) blijft zitten, is dat erg gevaarlijk voor de tanden en kiezen. In de plak zitten ontelbaar veel bacteriën die suikers uit de voeding omzetten in zuren. Die zuren lossen kalkdeeltjes uit het glazuur op. Hierdoor ontstaan witte vlekken in het glazuur en ook gaatjes.
Goed schoonhouden met fluoride tandpasta is dus erg belangrijk.
Op onderstaande foto’s laten wij zien hoe een slotjesbeugel gepoetst hoort te worden. Ditzelfde kan natuurlijk ook, en vaak beter, met een elektrische tandenborstel. Het gaat om hoe je de borstel op de beugel en de tanden plaatst:
De bovenkant van de slotjes poetsen, en ook goed langs het tandvlees. Houd het tandvlees gezond en roze. Als het ontstoken is en bloedt, poets dan daar wel, voorzichtig. In een aantal dagen kan het tandvlees zich dan herstellen.
De onderkant van de slotjes poetsen en ook al tussen de slotjes.
Gebruik fluoride-houdende tandpasta en neem vooral de tijd.
Met een ragertje goed reinigen tussen de slotjes zodat alle plak weg is rondom de brackets. Het is van belang om de tanden rondom de brackets goed schoon te houden. Deze ragertjes zijn tegenwoordig bij alle drogisten verkrijgbaar.
Na-poetsen bij kinderen
Tot uw kind 12 jaar oud is, is het verstandig om elke dag nog één keer na te poetsen (liefst voor het slapen gaan), want de motoriek bij jonge kinderen is niet voldoende ontwikkeld om zelf effectief te kunnen poetsen.
Er mag natuurlijk gerust gepoetst worden met een elektrische tandenborstel, maar ook dan de hierboven genoemde volgorde aanhouden s.v.p. Vaak is een elektrische tandenborstel effectiever dan een handtandenborstel.
Bij vaste apparatuur (slotjesbeugel) is het verstandig om voor het slapen gaan te spoelen met een fluoride-spoelmiddel.
Kortom: een goede motivatie, medewerking en discipline zijn erg belangrijk. Het is belangrijk dat de ouders/verzorgers daar goed op blijven toezien.
Als de medewerking ernstig tekort schiet en schade aan het gebit dreigt te ontstaan, kan een behandeling door ons worden afgebroken. Dan verwijderen wij de beugel.
Vergeet naast het goed poetsen van de beugel niet om de rest van het gebit goed te onderhouden.
Meer informatie over een gezonde mond kunt u vinden op onderstaande websites:
Slecht poetsen
Als het poetsen ondanks waarschuwingen niet op peil is, is het onverantwoord om de behandeling voort te zetten. Dan zijn wij genoodzaakt om de apparatuur te verwijderen en de behandeling te staken.
Als het gebit niet goed schoon gehouden wordt, wordt het aangetast en ontstaan ontkalkingen en gaatjes.
Dit kan heel snel gaan, binnen een paar maanden. Vooral bij pubers, die ineens het poetsen achterwege laten en ondertussen heel veel snoepmomenten per dag realiseren en zaken als energydrank tot zich nemen, lopen groot gevaar op het ontwikkelen van witte vlekken op en daarna gaatjes in het glazuur.
Hieronder, als waarschuwing, een foto van wat dan de gevolgen kunnen zijn. Alstublieft, laten we dat voorkomen!
Jongeren geven mondhygiëne onvoldoende prioriteit
Jongeren besteden relatief weinig aandacht aan hun mondgezondheid. Dat blijkt uit onderzoek naar gedrag en houding ten opzichte van preventieve mondzorg, uitgevoerd door onderzoeks- en adviesbureau Ruigrok in opdracht van Haleon en het Ivoren Kruis. De resultaten zijn gepresenteerd in april 2026.
Meer dan de helft poetst onvoldoende
Uit het onderzoek komt naar voren dat meer dan de helft (54%) van de Nederlanders zich niet houdt aan het advies om twee keer per dag twee minuten te poetsen. Onder jongeren van 18 tot 24 jaar zijn de cijfers nog ongunstiger: één op de vijf (21%) poetst niet dagelijks en bijna de helft (45%) poetst korter dan twee minuten.
Minder gebruik van professionele mondzorg
Daarnaast blijkt dat jongeren minder vaak gebruikmaken van professionele mondzorg. Slechts ongeveer 28% van de 18- tot 24-jarigen gaat regelmatig naar een tandarts en/of mondhygiënist, tegenover 51% van de Nederlanders van 25 jaar en ouder. Hoewel jongeren over het algemeen bekend zijn met adviezen rondom mondverzorging, krijgt dit in de praktijk vaak minder prioriteit.
Belang van preventie
De bevindingen sluiten aan bij bredere signalen dat mondzorg, met name onder jongere doelgroepen, vaak als minder urgent wordt ervaren. Tegelijkertijd benadrukken deskundigen dat juist in deze levensfase het aanleren en volhouden van goede gewoonten van belang is voor de mondgezondheid op latere leeftijd.